Сугыш балалары

АБДУЛЛИН ГАБДЕЛФӘРТ АБДУЛЛА УЛЫ

1932нче елның 22нче мартында Сабабаш авылында урманчы Сөнгатуллин Абдулла Сөнгатулла улы һәм урман хуҗалыгы эшчесе Сөнгатуллина Нурлыбанат Мөхәммәтсафа кызы гаиләсендә беренче бала булып дөньяга килә. 1939нчы елда Сабабаш башлангыч мәктәбенә укырга керә. 1943нче елда укуын Килдебәк мәктәбендә дәвам итә, һәм шул мәктәптә җиде классны тәмамлый.

АБДУЛЛИНА МИНЗИФА ГАРАЕВНА

Туган көне - 1934 елның 4 июне. Яшәү урыны - Азнакай районы. Сонгы эш урыны - Әсәй авылы жирлегендә, мәктәпт җыештыручысы. Минзифа Гәрәевна Уразай авылында 6 балалы семьяда беренче бала булып доньяга килә. - әти-әнигә кече балаларны тәрбияләүдә бик нык ярдәмем тиде - дип искә ала ул. 4 сыйныф белем ала. Чордашлары кебек аңа да бик иртә житлегергә, тормыш йөген тартырга, яшь килеш колхозда төрле эшләрдә хезмәт күрсәтергә туры килә.

АБДУЛХАКОВА (ГЫЙНИЯТУЛЛИНА) ХӘЛИМӘ ӘГЪЗӘМ КЫЗЫ

АБДУЛХАКОВА (ГЫЙНИЯТУЛЛИНА) ХӘЛИМӘ ӘГЪЗӘМ КЫЗЫ 1933 елда Баулы районы Ак-буа авылында әткәй Әгъзәм, инәкәй Нурикамал Гыйниятуллиннар гаиләсендә дөньяга килгәнмен. Сугыш чыккан дигән сүзне ишеткәндә, миңа 8 яшь, беренче сыйныфны гына бетергән идем. Шулай булса да, бу сүз миңа таныш иде. Хәзер елын хәтерләмим, әткәйне Фин сугышына озатканны хәтерлим. Безнең бәхеткә, аңа сугышка ук барып җитәргә Ходай язмаган. Сугыш туктап, кире кайтты, ул үзе теләп киткән булган Фин сугышына. 1941 елны яхшы хәтерлим: әткәй МТСта нефтебаза мөдире булып эшли иде.

АЛЕКСАНДРОВА (МИРОНОВА) ПРАСКОВЬЯ ПЕТРОВНА

1938 елның 25 октябрендә Бондюг (хәзерге Менделеевск) районы Бигәш авылында Петр һәм Мария Никитична Мироновалар гаиләсендә 14 нче бала булып дөньяга килә. Әйе, әйе. 14 нче бала. Ләкин шуны әйтеп китәсе килә , ул балалар барысы да туу белән улеп барганнар. Әтиләре Петр әниләренең авырлы икәнен дә белмичә, сугышның беренче көннәреннән үк хәрби хезмәткә алына.1942 елда әниләре ике игезәк - кыз һәм малай бала таба.Кыз бала сәламәтлеге начар булу аркасында туу белән үлә. Әтиләренә бу хәбәрне ишетергә, яңадан үзенең балаларын күрергә насыйп булмый. Ул сугышта һәлак була.

АФЗАЛОВ МӨХТӘР АФЗАЛ УЛЫ

Беек Ватан сугышы башланганда миңа 6 яшь тулып килэ иде. Этием Афзал Сэхипгэрэй улы, икенче кенне ук сугышка китте. 1942 елныц февраль аенда “хэбэрсез югалды” дигэн язу килде. Энием Кэшифэ ноябрь аенда бэби табып, еч бала белэн ирсез калды.

АХМЕТОВА ФӘНИЯ ГӘПТИНУР КЫЗЫ

1936 елның 1 маенда Чаллы шәһәрендә туа. 1939 елларда Кәрәкәшле авылына күчеп кайталар. 8 класс тәмамлап колхозга сыер саварга керә. 1958 елда Ахметов Зөфәр Миннегалим улына кияүгә чыгып, 5 бала үстерәләр.1986 елда пенсиягә чыга.

АХУНОВ (МАУЛИН) ГАБДЕЛБӘР МӘҮЛӘ (ГАБДЕЛМӘҮЛӘ) УЛЫ

1940 елның 6 июлендә Саба районы Килдебәк авылында туа. Шушы авылда урта мәктәпне тәмамлап комсомол секретаре булып эшли. 1961елда армия сафларына алына, 3 ел Владивостокта хезмәт итә. Кире туган авылына кайтып механизатор булып эшли. 1964 елда Сафиуллина Рауза белән гаилә корып 3 бала үстерәләр. Бар булган гомерен колхозга багышлый. 1970-1977 елларда “ За доблестный труд”, “Победитель социалистического соревнования» “За трудовое отличие”, “Ударник коммунистического труда”, “Ветеран труда” значок һәм медальләре белән бүләкләнә.

БАЯЗИТОВА ЛИДИЯ ГАБДУЛЛА КЫЗЫ.

Бөек Ватан сугышы чоры балалары газета-журнал битләрендә үзләренең истәлекләрен бастырып киләләр. Күңелгә сеңгән вакыйгаларны мин дә язып китмәкче булам. Мин- авыр сугыш елы баласы. 1936 нчы елда Олы Әтнә авылында Баязитов Габдулла һәм Мөнәвәрә гаиләсендә туганмын. Хәтеремдә, минем әбием-Баязитова Зәкия, сугыштан соң миңа улының фронттан килгән хатларын укыта иде. “Кызыл армия сафларында хезмәт итүче улың Госманнан”,-дип башлана иде ул хатлар. Бер хатында әби аңа шигырь язып җибәргән. Чыгып айларга карыймын Тәмам унбише җиткәчтен.

БАЯЗИТОВА РОЗА ГАБДУЛЛА КЫЗЫ.

Бөек Ватан сугышының безнең гаилә мисалында чагылышын - аңа салган афәтен сөйләп китәсем килә. Сугыш башланган көн минем исемдә яхшы саклана. Миңа ул вакытта унике яшь булган. Әтнә авылының үзәк урамында репродуктор бар иде. Аннан Молотовның сугыш башлану турындагы чыгышын халык белән мин дә тыңладым. Халык аптырап, югалып калып тыңлады да, шаулаша, елаша башлады. Мин бу хәбәрне җиткерергә өйгә йөгердем.

БИКТИМИРОВА ТӘЭМИНӘ ӘХМӘТ КЫЗЫ.

Мин- Биктимирова Тәэминә Әхмәт кызы, Әтнә районы Яңа Шимбер авылында 1940 нчы елда тудым. Минем бала чагымның күп хатирәләре инде онытылган. Әмма үзәккә үткәне мәңге онытылмый диләр. Безнең үзәккә үткән нәрсә – сугыш елларындагы ачлык иде. Балаларның гына түгел, сугышка озатылган атларны, ватылып эштән чыккан тракторларны алмаштырган әниләрнең дә үзәгенә үткәне шул ачлык булгандыр. Без ничек яшәдек, ничек исән калдык икән? Күз алдына без ашаган ризыклар килә: кузгалак, кычыткан, ат кузгалагы, черек бәрәңге. Гектарлап печән чапкан әниләргә, кич кайтканда, икешәр кашык он бирәләр.