Хәлиулла Әхмәтшин исемендәге Елховой авылы тарихы музее күргәзмәсендәэкспонат тәкъдим ителгән. Бу – Solingen (Золинген) немец пәкесе.Пәке Бөек Ватан сугышында катнашкан Низамов Вагыйз Шәриф улыныкы. Ул аны Бөек Ватан сугышы тәмамланганнан соң үзе белән трофей итеп алып кайткан.
Бөек Ватан сугышы елларында пәке гигиена предметы гына түгел,ә кырыс фронт шартларында гамәли әйбер дә булган.
Сугыш авырлыкларынакарамастан, совет солдатларысакалүстермәгәннәр. Буөлешчә устав таләбедә булган: шомаитепкырылганйөз газ һөҗүмевакытындапротивогазныдөресһәмышанычлыитепутыртунытәэминиткән. Өстәвенә, бучыннан да шәхсигигиенанысаклапкалыргазур ярдәм булган.
Бу пәкеләр куркыныч (клинкалы) саналган — ачык лезвие белән, ул тоткага бөкләнә. Алар арасында: «Труд Вача» пәкеләре — советныкылар, аларны Вача бистәсендә (Нижегородск өлкәсе) чыгарганнар.
Немецлар пәкесе " Золинген "-аларны бигрәк тә кадерләп саклаганнар, чөнки аларның сыйфаты бик әйбәт саналган.
Еш кына пәке исемлегә әйләнгән. Аны махсус паек составында да биргәннәр, ә солдат, әгәр кул астында пычак булса, пычагында туганнарының исемен, сугышчы позывнойын яки " За победу!» дип язып куйган. Мондый әйберләрне соңыннан реликвия буларак саклаганнар.
Бөек Ватан сугышы ветераны Вәгыйзь Низамовның пәкесендә дә сугышчының үз куллары белән куйган тамгасы бар.
Сугыш вакытында бу пәкеләрнекулланудаүзавырлыклары да булган;
Даимиүткенләргәһәмпычакнытөзәтергә — металл кырыйларынтигезләргәкирәкбулган.
Кайчак көнкүреш хәйләләре дә килеп чыкалаган: мәсәлән, солдат каешларын, пәке үткенләү өчен, кул астындагы чара итеп кулланалар. Әгәр үз каешы яраксыз хәлгә килгән икән, сугышчылар тоткыннан яки һәлак булган дошманнан каеш ала алганнар.
Башка гигиена чаралары белән дә җиңел булмаган: хуҗалык сабынын китерткәннәр, әмма стандарт һәркемгә аз гына булса да туры килсен өчен, кисәкләрне еш кына «кырыс җеп» белән кискәннәр.
Кайвакыт подразделениеләрнең үз парикмахеры була-мондый сугышчыларны начальствога хезмәт күрсәтү өчен штабка алганнар.
Солдатлар арасында хорафатлар да булган: мәсәлән, сугышка керү алдыннан кырыну начар билге саналган.
Сугышта пәке-фронт шартларында зур булмаган шәхси гигиена предметы да өстәмә гамәли һәм хәтта символик кыйммәткә ия булып торган.. Хәрби тематика музейларында булсагыз, игътибар итегез: мондый экспонатлар еш кына солдатларның көнкүреше турында бик җанлы тарихлар сөйли.
Текст авторы: ГазизоваММ.
