Хәтерләрдән мәңге җуелмас, исеме – үлемсез. Әтнә халкы тагын бер олуг шәхесе белән хушлашты. 1932 елгы, Наил абый Сабиров 28 яшендә «Чулпан» колхозы рәисе итеп билгеләнә. Колхозны алдынгылар сафына күтәрде, данын еракларга җиткерде. Халыкның тормышын, көнкүрешен яхшыртуны алгы планга куеп эшләде.
Танкистның хәрбер киемнәренен танылган элементларының берсе-танк шлемы. Мондый баш киеме һәрвакыт берүк функцияләрне үти: танкистны җәрәхәтләрдән саклау һәм элемтларын итү.
12 июль-Ватанның хәрби тарихының истәлекле датасы. Букөнне 1943 елда Прохоровка янында икенче бөтен дөнья сугышында совет һәм немец армияләре арасында иң зур танк сугышы була. Сугыш вакытында танк берләшмәләре белән Совет ягыннан генерал-лейтенант Павел Ротмистров һәм немец ягыннан СС группенфюреры Пауль хауссерҗитәкчелекитә. Курск сугышында Германия ягыннан элиталы подразделениеләр катнаша.
Озын гомерле әби- бабайлар –авылның горурлыгы ,яшьбуынөчен батырлык һәм сабырлык өлгесе.Сугыш чоры баласы,Мингалимова (Бакирова) Фәүзия Касыйм кызы 1934 елның 15 маенда Кызыл Кеч авылында дүртенче бала булып дөньяга килә.Фәүзия Касыйм кызының да гомер юлы сикәлтәсез,җиңел генә үтми. Бөек Ватан сугышы башланганда Фәүзия Касыйм кызына бары тик 7 яшь кенә була.
Мөҗәһит Бәдретдинулы 1921 елның 17 мартында Әлмәт районының Абдрахман авылында туган. Сугышка кадәр ул туган авылында яши һәм эшли, әмма Бөек Ватан сугышы башлану белән аның язмышы мәңгегә үзгәрә. 1940 елда Кызыл Армиягә алынган. 68 укчы полк составында башта Финсугышында, аннары Бөек Ватан сугышына кереп китә. 1940-1946 елларда Волхов фронтында, Ленинград блокадасында катнаша. 1941 елның нояберендә яраланып, өч ай госпиталдә ятып чыккач, 305 укчы дивизиянең 1002 укчы полкында сугыша. 1942 елда әсирлеккә төшә һәм Германиягә озатыла, аннан аны Франциягә күчерәләр.
Тәльгат Сәмигуллаулы 1925 елның 29 июлендә Әлмәт районының Миңнебай авылында туган.Бөек Ватан сугышы башланганчы колхоз да эшли. Анда үзенең тырышлыгын һәм эшкә тугрылыгын күрсәтә. 1942 елда Тәлгать Бикчурин Совет Армиясе сафларына чакырыла. Өлкән сержант дәрәҗәсендә ул Калининград өлкәсеннән алып Германиягә кадәр сугышларда катнашып, мин ометчы була. 1945 елда кайткан. Үзенең батырлыгы өчен III дәрәҗә Дан ордены, «Хәрбер хезмәтләре өчен» медале, шулай ук күп кенә юбилей медальләре белән бүләкләнгән.
Рәсәйдә чик саклау хезмәте 1918 елның 28 маенда оештырыла. 1918 елның шушы көнендә яшь Совет Республикасы Хөкүмәте илебезнең чик сагын оештыру турында Декрет кабул иткән. Ә менә бәйрәм буларак ул беренче мәртәбә 1958 елда, чик буе гаскәрләренең 40 еллыгы уңаеннан билгеләп үтелгән. Бәйрәм уңаеннан Әтнә районы территориясе буйлап әфганчылар советы оештырган автоузыш үтте. Чараның үзәге – чик сакчылары хөрмәтенә ачылган махсус обелиск булды.
Тиздән 93 яшен тутыручы Зәйнәп апа тормыштан һич зарланмый. Шөкер, сау-сәламәт, җәмәгате янәшәсендә. Авылның, алай гына түгел, Күәм авыл җирлегенең хөрмәтле тыл һәм хезмәт ветераны ул. Тумышы белән Яңа Бәрәскә авылыннан. “Авылыбыз гөрләп тора, халкы күп иде”, - ди. Менә 50 елдан артык Әйшияз авылында яши. Җәмәгате Мәгъдүт абыйның кызларын да үзенеке кебек кабул итә. 5 яшеннән әнисе Фәрзәнә, параличланган бабай һәм күзләре күрмәгән әби белән яши. Шуңа күрә кечкенәдән “эш арбасы”на җигелеп, авырлыклар аша чыныгып үсүе гаҗәп түгел.
1931 елның апрелендә туа ул, инде 94нче яшь белән бара. Әнием олыгаеп кына тормышка чыккан. Әби-бабай тиф белән үлү сәбәпле, әнием Хәмдениса йортта энекәш-сеңелкәшләрен тәрбияләгән. 1921 елгы ачлыктан һәм тифтан бик күпләр вафат булган. Вакыт узу белән әнинең ике сеңлесе тормышка чыккан. Төп йортта әни белән Лотфулла исемле энесе генә калган. Шуннан димләп тормышка чыккан, - дип хатирәләргә бирелә Равил абый. Җәмәгате Гөлбану апай белән 5 бала тәрбиялиләр. Кызганычка каршы, җәмәгате дә. өлкән улы да вафат аның. Ә оныкларга, оныкчыкларга бик бай ул.
Ул да 1931 елны туып-үсә, кыш көне аңа 94 яшь тулып уза. - Әти-әни канаты астында 5 бала үстек. Абыйларны сугышка алдылар, яше олы булу сәбәпле, әтине калдырдылар. Баһаветдин абый һәлак булды. Ә Гарәфетдин абый аягын калдырып кайтты. Гарьләнгән, күрәсең, “Кайтмаска да уйлаган идем”, диде. Бибисара апасы да авылда, янәшәдә көч куя. Гыйльметдин абыйсы сугыштан соң Казанга китеп урнаша.
